GELECEĞİN DİŞ HEKİMLERİ
Türkiyenin Diş Hekimliği Öğrencileri Tarafından Kurulmuş Web Sitesi

Diş Hekimliğinde Lazer

Lazer Nedir? Diş Hekimliğinde Nerede Kullanılır?

0

DİŞ HEKİMLİĞİNDE LAZER

Derleyen: Yuşa Aybek/ GDH Haber

Lazerlerin son yıllarda diş hekimliğinde geniş kullanım alanı bulmaktadır. Peki lazerler nedir, diş hekimliğinde hangi tedavilerde kullanılmaktadır, tarih içerisinde gelişimi nasıl olmuştur?

Lazer Nedir?

“LASER” terimi “Light Amplification by Stimulated Emission of Radiation” kelimelerinin ilk harflerinden oluşmaktadır. Lazerler Albert Einstein’ın 1917’de “Uyarılmış Işıma” teorisini ortaya atmasıyla ortaya çıkmış ve 1917’den bu yana oldukça değişmiş ve gelişmiştir. İlk lazer ışını, 1960’ta Thedore Harold Mainman, tarafından krom oksit ile kaplı alüminyum oksitten yapılmış sentetik bir ruby barı kullanılarak, laboratuvarda deneysel olarak üretilmiştir. Tıp alanında lazer teknolojisi ilk olarak 1963’te kullanılmıştır. Diş hekimliğine özel ilk lazerler ise 1989’da piyasaya sürülmüştür.

Diş Hekimliğinde Kullanılan Lazerler

Argon Lazerler

Argon lazerlerinin iki dalga boyu vardır: 488 nm (mavi) ve 514 nm (mavi-yeşil). Argon lazerin 488 nm dalga boylu olanı yaygın olarak kompozit rezin uygulamalarında, diş beyazlatma ve çürük koruma çalışmalarında kullanılmaktadır. 514 nm dalga boyu kırmızı pigmentte tepe noktası absorbsiyonuna sahiptir. Hemoglobin, hemosiderin ve melanin içeren dokular bu lazer ile etkileşime girer. Mükemmel hemostatik kabiliyetleri olan kullanışlı cerrahi bir lazerdir. Dokuyla kontak halinde kullanılmak üzere akut enflamatuvar periodontal hastalığı ve hemangioma gibi yüksek derecede vaskülarize lezyonların tedavisinde kullanıma uygundur. Her iki dalga boyu da çürüklerin belirlenmesinde kullanılır. Argon lazer ışığı çürükleri aydınlattığında çürük bölge koyu turuncu kırmızı renkte görülür ve etraftaki sağlıklı yapılardan kolayca ayırt edilebilir.

Diode Lazer

Dalga boyu 800-980 nm arasındadır. Her makine lazer enerjisini fiber optik yolla, devamlı-dalga aralıklı-vurumlu modda ulaştırır ve genellikle doku ile temas halinde yapılır. Bu lazerler yumuşak doku cerrahisinde güvenli bir şekilde mine, dentin ve semente yakın bir şekilde kullanılabilir. Diode, gingiva ve mukoza kesim, koagulasyonu ve yumuşak doku küretajı veya sulkuler temizleme için hazırlanmış mükemmel yumuşak doku cerrahi lazeridir. Yarı iletken diode lazer:30mW Ga1As yarı iletken lazer cihazı duyarlılığı önlemek için geliştirildi. Olası hipersensitif dentinin kurutulmasından sonra lazer 30 sn’den 3 dakikaya periyodik olarak ışınlanan dişin yüzeyi ile direk temas içinde kullanılır.

Karbondioksit (CO2) Lazer:

Dalga boyu 10600 nm dir. Su tarafından çok iyi absorbe olur. Hızlı bir şekilde yumuşak doku kaldırılmasında kullanılır ve dokunun içine çok derin olmayan penetrasyonu vardır. Özellikle yoğun fibrotik doku kesiminde kullanışlıdır. Güçlü hemostatik ve bakterisidal etkili olduğu ve minimal skar dokusu oluşturduğu belirtilmiştir. En kuvvetli hemostaz CO2 lazeriyle gerçekleşirken en geç iyileşme de bu lazerle elde edilir. Hızlı ve kanamasız çalışması, tek endikasyonu olan yumuşak doku cerrahisi için CO2 lazerini uygun bir seçenek kılarken sert dokularda en kısa etkileşimde bile yaratabileceği karbonizasyon nedeniyle sert doku komşuluğunda kullanımı mikroskop büyütmesi gibi çok detaylı kontrol altında gerçekleştirilmelidir.

Nd: YAG Lazer:

İlk üretilen ve diş hekimliğinde ilk kullanılmaya başlanılan lazer sistemidir. Genellikle iyi hemostatik özelliğe sahip dental yumuşak dokuların kesimi ve koagulasyonu için kullanılır. Bu lazerler büyük patolojik sterilizasyonu ve kapatılması için kullanılabilir. Başlangıçta Nd: YAG lazerler büyük patolojik olguların eksizyonunda kullanılmış olmasına karşın direkt kontaklı iletim sistemi olan fiber optik kabloların geliştirilmesiyle yalnızca kesme değil, aynı zamanda steril etme ve örtme işlemleri de çok düşük güçlerde yapılabilir hale gelmiştir. Nd: YAG lazer ile; gingivoplasti, gingivektomi, protez kaynaklı hiperplazilerin alınması, gingival hipertrofinin azaltılması, implant üzerinin açılması, sürmemiş dişin üzerinin açılması, yumuşak doku müdahalesiyle kuron boyu uzatma, küretaj, apse insizyonu ve drenajı, eksizyonel ve insizyonel biyopsiler, postoperatif granulasyon dokusunun uzaklaştırılması, frenektomi, endodonti, rezin veya guta perka gibi kanal dolgu materyallerinin çıkarılması, kole bölgesinde hassasiyet tedavisi gibi işlemler yapılabilir.

Er: YAG Lazer (Erbium-doped: Yttrium, Aluminum ve Garnet):

Dalga boyu 2940 nm dir. Suda en iyi absorbe olan lazerdir. Erbium lazerlerle yapılan kesikler neredeyse tüm cerrahi yöntemlerden daha çabuk iyileşme gösterir. Bunun temel sebebi lazerin yumuşak dokuya termal olarak çok az zarar vermesidir. Bu lazerin avantajı restoratif diş hekimliği için gingivaya çok yakın olan çürük lezyonu tedavi edilebilir olması ve aynı aletle yumuşak dokuyu yeniden konumlandırabilmesidir. Er: YAG lazer ile; kavite preparasyonu, direkt pulpa kuafajı, minenin pürüzlendirilmesi, fissür örtücü, dolgu materyallerinin uzaklaştırılması (kompozit rezin,cam iyonomer siman vb), kole bölgesindeki hassasiyet tedavisi, gingivektomi, ağız içi yumuşak doku cerrahisi, apikal rezeksiyon cerrahisi, endodontik kavitenin hazırlanması, kök kanallarının temizlenmesi, kök kanallarının genişletilerek hazırlanması, pulpa ekstirpasyonu, pulpa amputasyonu gibi işlemler yapılabilir.

Diş Hekimliğinde Lazer ile Yapılan Tedaviler

  • Ağız içinde sert ve yumuşak dokuları ilgilendiren her türlü tedavi yapılabilir.
  • Dişlerdeki çürük dokuların temizlenmesi,
  • Kemik içinde gömülü kalmış dişlerin çekiminde kemiğin uzaklaştırılması,
  • Kök ucu kistlerinin temizlenmesi,
  • Kök kanalı genişletilmesi ve dezenfeksiyonu, diş eti enfeksiyonu tedavisi,
  • Estetik amaçlı diş etlerinin kesilerek diş boylarının uzatılması,
  • Dil ve dudak bağı kesileri, ağız içi aft ve ülser tedavisi, diş hassasiyetlerinin giderilmesi,
  • Diş etlerindeki hiper pigmentasyona bağlı renkleşmelerin giderilmesi lazer kullanılarak başarıyla yapılmaktadır.

Kaynakça:

https://www.tavsiyeediyorum.com/makale_16312.htm

https://bembeyazdis.com/dis-hekimliginde-lazer-kullanimi

http://dent.gazi.edu.tr/posts/download?id=65076

 

Bunları da beğenebilirsin
0 Yorum
Inline Feedbacks
View all comments